Odd Fellows

Odd Fellow Lezing

Dr. Stefan van der Poel is universitair docent aan de Rijks Universiteit Groningen en verzorgt  in het kader van de Groninger Odd Fellow Lezingen op 30 oktober a.s. in het Odd Fellowhuis te Groningen een lezing met als onderwerp "De geschiedenis van de Groninger Joden". Hij is (mede) auteur van diverse boeken en presentaties en geniet naamsbekendheid door zijn specialisatie voor dit deel van de hedendaagse geschiedenis.

Hij zal inzoomen op met name de volgende onderwerpen:
- waar kwamen zij vandaan? Wat was de aanleiding om uit hun geboorteland te vertrekken en waarom gingen ze naar naar Noord Nederland?;
- welke beroepen oefende ze uit?;
- hoe verging het hun daar en wat gebeurde er tot 1945 met hen; en
- welke lessen kunnen wij uit de geschiedenis trekken?

Een ieder is van harte welkom. Vooraanmelding is noodzakelijk in verband met de catering.  Deelname is alleen mogelijk via overschrijving van een bedrag van 18,50 euro op rekening
NL15RABO0379149311 ten name van de Penningmeester Noorder Kampement 2 onder vermelding van ‘Odd Fellow lezing’. Graag uw voorkeur van het hoofdmenu of eventuele dieetwensen doorgeven een gj.engelmoer@gmail.com.

Het programma is als volgt:
17:30 uur Inloop met koffie
18:00 uur Aanvang diner
19:30 uur Koffie met een likeurtje
20:00 uur Aanvang lezing
21:00 uur Pauze [de bar is geopend]
21:30 uur Discussie
?? tot sluiting De bar blijft open

Adres Odd Fellowhuis: W.A. Scholtenstraat 21
Parkeren is mogelijk in de Parkeergarage UMCG NOORD. Een uitrijkaart kost 5 euro. Door middel van een overschrijving van 23,50 euro geeft u zich op voor de lezing en is uw uitrijkaart gereserveerd. Zie ook deze poster voor meer informatie.

Achtergrond informatie:
 
Het moeizame laveren van de joodse gemeenschap in Groningen tussen integratiestreven enerzijds en identiteitsbehoud anderzijds, staat in deze lezing centraal. Naarmate de joden zich meer ontwikkelden tot ‘achtenswaardige burgers’ verloor de joodse traditie terrein.
Dit integratieproces riep ook in Groningen weerstanden op. Zo besloten sommige gemeenteleden in 1851 tot afscheiding en de stichting van een eigen gemeente met een eigen synagoge. Aanleiding voor dit drastische besluit vormde de invoering van koorgezang binnen de synagoge. Ook de opkomst van het zionisme, vijftig jaar later, vormde in bepaalde opzichten een herbezinning op het assimilatiestreven. De zionisten richtten hun blik over de Nederlandse grenzen en propageerden ‘volkstrots’ in plaats van assimilatie. Het conflict tussen zionisten en anti-zionisten leidden in 1909 in Groningen bijna tot een nieuwe afscheiding.
De tegenstellingen binnen de gemeenschap werden dus naar verloop van tijd groter, ook in sociaal-economische zin. Bleven de joodse armen veelal wonen in de joodse buurt (Folkingestraat en omgeving), de meer gegoeden trokken juist weg en vestigden zich veelal in het zuiden van de stad. Na 1900 was het traditionele joodse leven sterk aan het afbrokkelen. De ‘sjoel’ werd steeds minder bezocht, de spijswetten slechts door een minderheid nog nageleefd, de kennis van het Hebreeuws holde achteruit en ‘gemengde’ huwelijken vormden niet langer een uitzondering. Met de Verlichting was, kortom, een integratieproces in gang gezet waarbij de joodse gemeenschap langzaam maar zeker fragmenteerde.
 
 
Curriculum vitae
Stefan van der Poel is historicus en als universitair docent verbonden aan de RuG. Verder is hij secretaris van de Stichting Folkingestraat Synagoge. In 2004 promoveerde hij op Joodse stadjers. De joodse gemeenschap in de stad Groningen, 1796 –1945 (als handelseditie verschenen bij uitgeverij Van Gorcum). Verder schreef hij Leo Frank (1908-1944). Politieke analyses van een Groninger student in de jaren 1930 (2005), 100 jaar Folkingestraat-synagoge 1906-2006 (2006), samen met Wout van Bekkum, Joods leven in Groningen. Oorsprong en herinnering (Groningen 2011) en Tussen zieken, boeken en kikkers. De fysiologie van een leven: Izaac van Deen (1804-1869) (Groningen 2012).